Ketentafel Digitale Cultuur

Fair practice voor interdisciplinaire praktijken tussen kunst en technologie

Doel: 

Ontwikkelen van een honorariumrichtlijn voor interdisciplinaire kunstpraktijken met een digitale component, met hulpmiddelen voor toepassing in de praktijk.

Soort activiteit:

Zo’n 12 vertegenwoordigers uit de kringen van werkenden, werkverleners, intermediairs, vakopleidingen en kennisinstituten gaan met elkaar aan de slag met onderzoek, het maken van analyses en het ontwikkelen van producten.

Looptijd:

Vanaf mei 2023


Samenwerkingspartners:

Instrument Inventors Initiative, V2_, Baltan, Creative Coding Utrecht, Highlight Festival, Sonic Acts, Fiber Festival, LIMA, Waag Society, HU, HKU en diverse zelfstandige professionals.

Praktijkinstrumenten A: Het opstellen van een handleiding inclusief normering en richtbedragen waarin de tariefopbouw van makers uiteen wordt gezet. Hierbij is het van belang om alle facetten van de beroepspraktijk mee te nemen: voorbereidingstijd, reistijd, oefentijd, installatietijd, soundcheck, etc. Ook alle fasen van het maakproces worden opgenomen in de handleiding. Dit heeft betrekking op het principe dat makers in de digitale cultuursector vaak producent tot performer zijn. Ook geeft de handleiding inzicht in persoonlijke levenskosten en beroepskosten van de maker. Zo omvat de handleiding alle aspecten die van invloed zijn op het tarief, dan wel de waarde van het product. Om een kader te creëren voor de handleiding, wordt allereerst benoemd wat digitale cultuur inhoudt. Draagvlak en communicatie D: Het benutten van vakspecifieke online en offline gremia zoals landelijke festivals, congressen en bijeenkomsten van vertegenwoordigers uit het veld voor de externe communicatie en gedachtewisseling over de ketentafel, haar bevindingen en (voorlopige) voorstellen. Draagvlak en communicatie E: Het bestuur van Platform ACCT betrekken om de praktijkinstrumenten van de ketentafel mee te nemen in de uitwerking van de arbeidsmarktagenda culturele en creatieve sector, onder andere in een sectoraal convenant. Praktijkinstrumenten
  1. Opstellen handleiding over tariefopbouw inclusief normering en richtbedragen
  2. Ontwikkeling tarievenrichtlijn inclusief brandbreedtes
  3. Ontwikkeling cao op basis van inventarisatie referentie-cao’s
  4. Opstellen handleiding over transparant onderhandelen en implementatie praktijkinstrumenten
Draagvlak en communicatie
  1. Ervaringspanel
  2. Klankbordgroep deskundigen en financiers
  3. Publiciteit
  4. Beroepscongressen/(sociale) vakmedia
  5. Bestuur Platform ACCT
  6. Werven ambassadeurs
 Implementatie
  1. Model-overeenkomsten tussen werkverleners en werkenden gelet op tarievenrichtlijnen
  2. Model-voorwaarden vanuit subsidieverstrekkers voor werkverleners t.b.v. werkenden gelet op tarievenrichtlijnen
 Borging en handhaving
  1. Voorstellen doen voor borging, sociale dialoog en praktijkinstrumenten
  2. Handhaving fair pay/fair practice door overheden nader te bepalen
 Draagvlak en communicatie F: Desgewenst aansprekende ambassadeurs werven om het draagvlak voor de voorstellen van de ketentafel in de politiek en binnen de samenleving te vergroten. Draagvlak en communicatie 2 G - Lorem ipsum dolor sit amet, consectetur adipiscing elit. Proin congue turpis elit, nec imperdiet ligula blandit ac. Praktijkinstrumenten B: Het maken van een tarievenrichtlijn inclusief bandbreedtes (minimumtarief/starttarief), geplaatst in een brede maatschappelijke context. Praktijkinstrumenten C: Het ontwikkelen van een cao met arbeidsvoorwaarden of een soortgelijk document dat bepaalt wat de hoogte van beloning en/of invulling van andere arbeidsvoorwaarden en werkomstandigheden moeten zijn voor werkenden, op basis van een inventarisatie van referentie-cao’s. Praktijkinstrumenten D: Het opstellen van een handleiding voor werkenden en werk- en opdrachtgevers voor (transparant) onderhandelen over arbeids- en contractvoorwaarden en werkomstandigheden, met toelichting over hoe bovengenoemde praktijkinstrumenten toe te passen en te implementeren. Implementatie A: Het doen van concrete aanbevelingen door de ketentafel gericht op de implementatie van de praktijkinstrumenten door de werkverleners ten gunste van de werkenden. Bijvoorbeeld in de vorm van model-arbeidsovereenkomsten en -contracten voor opdrachten. Praktijkinstrumenten
  1. Ontwikkelen arbeidsmarktmonitor
  2. Formuleren regeling standaard arbeidsvoorwaarden incl. werkomstandigheden
Implementatie B: Het formuleren van criteria die gelet op de ontwikkelde praktijkinstrumenten in de subsidievoorwaarden van de overheden en publieke fondsen zoveel mogelijk opgenomen zouden moeten worden. Draagvlak en communicatie A: De voorlopige voorstellen van de ketentafel voor commentaar voorleggen aan een breder ervaringspanel met werkverleners/opdrachtgevers en werkenden/opdrachtnemers uit alle betrokken geledingen. Draagvlak en communicatie B: De voorlopige voorstellen van de ketentafel tevens voor reactie voorleggen aan een klankbordgroep van deskundigen en financiers. Draagvlak en communicatie C: De communicatiemiddelen van Platform ACCT inzetten om de voortgang, bevindingen en definitieve voorstellen van de ketentafel breder te verspreiden. Implementatie 3C: De positie van commerciële omroepen/streamers/private financiers en fondsen is nader te bepalen. Implementatie 3D: Het onderzoeken van mogelijkheden om de culturele sector (weer) aantrekkelijk te maken zodat men erin wil (blijven) werken. Denk aan: het gericht aanbieden van scholing tegen gereduceerd tarief voor zzp’ers, een vorm van een sociaal vangnet, persoonlijke (door)groei mogelijkheden, coaching, advies en mogelijke andere (verplichte) collectieve regelingen waaronder aansprakelijkheidsverzekering, arbeidsongeschiktheidsverzekering en op termijn mogelijk een pensioenverzekering. Dit alles leidt tot meer aantrekkelijkheid en geeft zzp’ers ruimte om te ondernemen en hun eigen verantwoordelijkheid te (kunnen) nemen. Implementatie 3E: Onderzoeken hoe de gekozen verbeteringen (vertaald in de praktijkinstrumenten) kunnen worden vertaald naar de positie van de producent. Dit zou ook kunnen behelzen dat wordt onderzocht of producenten een structurele subsidie voor hun bureau/productiehuis vanuit de overheid zouden kunnen krijgen. Implementatie 3F: Het inzetten van ambassadeurs in politiek en samenleving om het draagvlak voor de voorstellen van de ketentafel te vergroten. Implementatie 3 G - Lorem ipsum dolor sit amet, consectetur adipiscing elit. Proin congue turpis elit, nec imperdiet ligula blandit ac. Lorem ipsum dolor sit amet, consectetur adipiscing elit. Proin congue turpis elit, nec imperdiet ligula blandit ac. Implementatie 3 H - Lorem ipsum dolor sit amet, consectetur adipiscing elit. Proin congue turpis elit, nec imperdiet ligula blandit ac. Lorem ipsum dolor sit amet, consectetur adipiscing elit. Proin congue turpis elit, nec imperdiet ligula blandit ac. Borging en handhaving A: Het formuleren van voorstellen hoe de sociale dialoog tussen (organisaties van) werkenden en werkverleners na het eerste jaar van begeleiding vanuit Platform ACCT binnen digitale cultuursector zelfstandig kan worden voortgezet. Borging en handhaving B: Ten behoeve van de algemene verbetering van de arbeidsvoorwaarden van de werkenden dienen in elk geval de drie overheidslagen via het ministerie van OCW, het IPO en de VNG betrokken te worden. De verdere uitwerking van de honorering en handhaving door hen is nader te bepalen. Borging en handhaving 4C: Een structurele arbeidsmarktmonitor ter aanvulling/verfijning van bestaande monitoren over ‘Kunstenaars en andere werkenden met een creatief beroep’ van het CBS en ‘Creatieve Industrie’ van Media Perspectives. Borging en handhaving 4D: Periodieke actualisatie van de praktijkinstrumenten van de ketentafel, ook gelet op veranderende wetgeving.

De ketentafel graphic kun je op de desktop en tablet bekijken.

Blijf op de hoogte van het nieuws, de laatste updates en belangrijke mededelingen over de ketentafel Digitale Cultuur

Het blijft moeilijk om een volwaardig beeld te vormen van een rechtvaardig tarief voor interdisciplinaire praktijken en de verschillende contexten binnen de digitale cultuursector. Makers hebben vaak een interdisciplinaire praktijk tussen kunst en technologie, waarbij elk werk op zijn eigen manier wordt gepresenteerd. 

De maker ontwikkelt het werk van begin tot eind, van concept tot realisatie. Presentaties van het werk vinden plaats tijdens performance-evenementen, in tentoonstellingen of als participatieve programma’s. Vanwege de interdisciplinaire aard van het werk en de verschillende rollen die de maker daarbij vaak inneemt, bijvoorbeeld zowel die van technisch producent als die van performer, is de digitale cultuursector complex. Richtlijnen die geen onderscheid maken in verschillende soorten werk en niet inspelen op alle fasen van het werkproces zijn niet toepasbaar op deze sector. 

De deelnemers van de ketentafel ontwikkelen daarom een handleiding waarin de tariefopbouw van makers uiteen wordt gezet, inclusief richtbedragen en normering. Alle facetten van de beroepspraktijk worden daarin meegenomen.

Op 11 mei 2023 kwamen de deelnemers van de ketentafel Digitale Cultuur voor het eerst bij elkaar. Werkenden, werkverleners, intermediairs, deskundigen en vertegenwoordigers van vakopleidingen en kennisinstituten gaan aan de slag met het concretiseren van de fair practice code op het gebied van nieuwe technologieën, nieuwe media, games en het virtuele domein.

Voor- en achtergrondonderzoeken brengen doorgaans de huidige stand van zaken binnen een deelsector in kaart. Deze onderzoeken, die worden uitgevoerd in opdracht van Platform ACCT, vormen de leidraad bij het bepalen van de meeste urgente zaken van de ketentafel.

Het startdossier omvat het proces van het opstarten van de ketentafel. Daarnaast biedt het inzicht in relevante onderzoeken, regelingen, ontwikkelingen, partijen, arbeidsvoorwaarden en werkomstandigheden binnen de deelsector.

Deelnemers aan deze ketentafel zijn onder meer Instrument Inventors Initiative, V2_, Baltan, Creative Coding Utrecht, Highlight Festival, Sonic Acts, Fiber Festival, New Music NOW, LIMA, Waag Society, ArtEZ en diverse zelfstandige professionals.

De doelennotitie omvat de beoogde doelen van de ketentafel met betrekking tot praktijkinstrumenten, draagvlak en communicatie, implementatie en borging en handhaving.

Bij de te maken praktijkinstrumenten door de ketentafel kan gedacht worden aan goede voorbeelden, begrippenkader (met definities), handleiding, honorariumrichtlijn, voorstellen voor (collectieve) afspraken.

Op de hoogte blijven?

Wil je graag op de hoogte blijven van alle stappen die er binnen het programma worden gezet richting betere arbeidsvoorwaarden en collectieve afspraken? Meld je hier aan voor de fairPACCT nieuwsbrief. Bekijk hier de eerdere edities van onze nieuwsbrief.